Szydłowiec

Szydłowiec

 

Ok 147 km od Warszawy położony jest Szydłowiec, liczy sobie ponad 600 lat, a jego historia sięga początków XIII wieku. Jest wtedy wsią służebną i osadą targową u zbiegu dróg do Iłży, Wąchocka, Skrzynna, Radomia i Opoczna oraz stanowi własność znamienitego, rycerskiego rodu Odrowążów, który za Piastów i Jagiellonów cieszy się ogromnym znaczeniem. Odrowążowie posiadają rozległe dobra ziemskie, sprawują liczne godności i urzędy. Jeden z Odrowążów – Iwo - sprowadza do Polski zakon dominikanów.

W 1360 roku Kazimierz Wielki nadaje dotychczasowej osadzie prawo średzkie. Pierwszymi Szydłowieckimi – od nazwy dziedzictwa – nazwali się bracia Jakub i Sławko Odrowążowie, którzy w roku 1401 erygują w Szydłowcu parafię pod wezwaniem św. Zygmunta Króla Burgundzkiego. Za ich staraniem dotychczasowa osada zyskuje w 1427 prawa miejskie, wzorowane na sandomierskich. Potwierdza je w 1470 roku Kazimierz Jagiellończyk, nadając miastu prawa magdeburskie.

Do rozkwitu miasta przyczynia się błyskotliwa kariera rodziny Szydłowieckich, sprawujących najwyższe godności i urzędy w I Rzeczypospolitej.

 

 

Jak pisze Paweł Wroński w przewodniku turystycznym po gminie Szydłowiec – centrum miasta jest żywą ilustracją XVI-wiecznej rozprawy "Między panem, wójtem a plebanem". Na ten właśnie "złoty wiek" Rzeczypospolitej Obojga Narodów przypadł szczyt rozwoju i bogactwa Szydłowca.

Kilkaset metrów od siebie leżą doskonale do dziś zachowane trzy ośrodki ówczesnej władzy – piękna renesansowa siedziba magnacka czyli zamek Szydłowieckich i Radziwiłłów, stojący pośrodku okazałego, świadczącego o lokacji magdeburskiej Rynku Wielkiego, późnorenesansowy XVII-wieczny ratusz miejski oraz późnogotycki, ale już z renesansowym wnętrzem, powstały na przełomie XV i XVI wieku – kościół farny św. Zygmunta.

 

 

Do dziś zachowany jest w centrum miasta średniowieczny układ urbanistyczny i komunikacyjny.

 

 

 

 

 

Kościół św. Zygmunta

Kościół pod wezwaniem św.Zygmunta Króla Burgundzkiego, zwany farą, znajduje się w południowej pierzei Rynku Wielkiego.

Dokument erekcyjny kościoła farnego, zbudowanego z fundacji Jakuba i Sławka Odrowążów pochodzi z 1 stycznia 1401 roku. Pierwotny kościół był drewniany.W końcu XV w. Jakub Szydłowiecki rozpoczął z własnych funduszy budowę kościoła murowanego z miejscowego kamienia. Jego brat, Mikołaj Szydłowiecki ufundował większość wyposażenia kościoła i dobudował od południa kaplicę – nekropolię rodową, w której spoczęły prochy jego samego, jego ojca Stanisława i brata Jakuba. Do dekoracji kościoła i kaplicy najprawdopodobniej sprowadził z podkrakowskiej Mogiły sławnego Stanisława Samostrzelnika. W 1563 roku kościół został zamknięty przez następnego właściciela miasta – Mikołaja Radziwiłła Czarnego, zagorzałego kalwina. W roku 1567 przywrócił ją katolikom Mikołaj Krzysztof Radziwiłł Sierotka.

 

 

 

 

 

 

Ratusz

Wieża ratusza miejskiego, stojącego zgodnie z prawem magdeburskim pośrodku prostokątnego Rynku Wielkiego, góruje nad całym miastem i widać ją z odległości kilku kilometrów. Z umieszczonej na niej galerii roztacza się rozległy widok na całą okolicę. Przykrywa ją miedziany, kopulasty hełm zakończony iglicą z orłem. Strony świata wyznaczają umieszczone pod galerią cztery zegary.

Budowa ratusza trwała od roku 1602 do 1629, choć fundusze potrzebne na jego budowę zebrano w tempie rekordowym nawet jak na obecne czasy – bo w ciągu trzech lat. Do projektowania i budowy ratusza zatrudniono budowniczego włoskiego pochodzenia, Kacpra Fodygę z bratem Albrechtem. Wśród zatrudnionych rzemieślników był także utalentowany kamieniarz, Jan Herbek. To ich kunszt sprawił, że szydłowiecki ratusz zaliczany jest dzisiaj do najpiękniejszych mieszczańskich budowli w Polsce.

 

 

 

 

 

Pręgierze

Na Rynku Wielkim, w sąsiedztwie ratusza , który był kiedyś także siedzibą sądu miejskiego, stoją dwa pręgierze, przy których wymierzano kary. Pręgierz w północno – wschodniej części rynku to kolumna zwieńczona kulą, ozdobiona z czterech stron maszkaronami, wyposażona w żelazne okowy do przywiązywania skazańców.

 

 

Drugi pręgierz, stojący w części południowo – wschodniej, to manierystyczna kolumna zwieńczona metalową galerią i ustawioną na niej figurą kobiety, symbolizującą pychę. W miejskiej tradycji pręgierz zwany jest "Zośką". Według kronikarskich zapisów z czasów radziwiłłowskich, pewien mieszczanin zarzucił żonie nierząd z innym mężczyzną. Kobieta, jak mówi zapis – "w pręgi ma być bita i wygnana nie ma w majętności Jego Xiążęcej Mości mieszkać".

 

 

Na szczęście tak srogie kary nie były regułą. Wystarczyło, że wiarołomną kobietę na jakiś czas przywiązano do pręgierza i wystawiono na widok mieszkańcom, by się mogli z niej bezkarnie natrząsać. Podobno to pomagało najlepiej.

 

 

Zamek w Szydłowcu

 

W miejscu dzisiejszego zamku istniał już w XIII wieku rycerski gród obronny, broniący przeprawy przez rozlewiska rzeki Korzeniówki na szlaku Końskie – Wierzbica – Iłża. Zbudowano go na sztucznej wyspie, umocnionej drewniano-ziemnymi konstrukcjami. Drewniane ściany grodu zastąpiono prawdopodobnie jeszcze w XIII lub XIV w. murami z kamienia ułożonymi na pionowo wbitych palach, których resztki znaleziono pod dziedzińcem. Fundatorem zbudowania niewielkiego murowanego dworu był najprawdopodobniej Jakub Szydłowiecki.

 

 

Więcej o Zamku w Szydłowcu >>

 

 

 

Szydłowiec na starych fotografiach i pocztówkach

 

 

 

 

 

 

 


Materiał przygotowany dzięki uprzejmości Wydziału Informacji i Promocji UM w Szydłowcu - Żródło: www.szydlowiec.pl

Kiedy ponowna ciąża?

Kiedy ponowna ciąża?

Planowanie powiększenia rodziny powinno uwzględniać poziom ryzyka dla zdrowia, zarówno matki, jak i dziecka. W świetle dotychczasowych danych idealnie, by od porodu do zajścia w następną ciążę minęło nie mniej niż 12 miesięcy.

Zbliża się jesień! Bociany sejmikują przed odlotem do Afryki

Zbliża się jesień! Bociany sejmikują przed  odlotem do Afryki

 

Gniazdujące bociany, przed odlotem do Afryki, od kilku dni zbierają się na sejmikach. Polskę opuszczą około 25-26 sierpnia - powiedział w piątek PAP ornitolog dr Marian Stój.

 

Wzmacniamy jednostkę przeciwpancerną w Suwałkach

Wzmacniamy jednostkę przeciwpancerną w Suwałkach

- To żołnierze 14. Pułku Przeciwpancernego będą stanowili pierwszą zaporę w przypadku zagrożenia naszego kraju przez tych, którzy mieliby właśnie takie zamiary. Ta jednostka musi być liczniejsza - powiedział Mariusz Błaszczak, minister obrony narodowej podczas ogłoszenia decyzji o utworzeniu 14. Suwalskiego Pułku Przeciwpancernego.

Pradzieje Ziem Polskich - wystawa w Państwowym Muzeum Archeologicznym

Pradzieje Ziem Polskich - wystawa w Państwowym Muzeum Archeologicznym

Ta największa stała wystawa w Muzeum przedstawia najdawniejsze dzieje ludzkości na ziemiach polskich od początku osadnictwa do początków panowania Bolesława Krzywoustego.